Nasz model a Program PZPN

Jeśli znasz Program Szkolenia PZPN U6-U13, w naszych konspektach zauważysz, że w kilku miejscach pracujemy inaczej. Ta strona to krótka mapa tych różnic: co robimy inaczej, dlaczego i jak to wyjaśnić, kiedy zapyta o to Trener Monitorujący. Szkółka z certyfikatem brązowym może prowadzić własny program szkolenia, a nasz model jest takim programem. Wizyta to rozmowa, a nie egzamin, więc różnic nie ukrywamy, tylko spokojnie je wyjaśniamy.

W czym pracujemy tak jak Program PZPN

• Temat jednostki to wycinek gry, a zawodnikom podajemy cel, a nie sposób.
• Podstawą są zabawa i gra, a motorykę przemycamy w zabawach.
• Zawodnik jak najwięcej czasu jest z piłką i w akcji, bez kolejek.
• Jednostka ma stały schemat i najwyżej pięć środków treningowych.
• W grze na końcu jednostki gramy 3x3, tak jak podaje Unifikacja szkolenia.
• Trudność trener dopasowuje na bieżąco, zmieniając warunki gry (Ograniczenia: jak projektować środowisko).
• Każda jednostka ma swój konspekt, czyli plan jednostki treningowej. Konspekt ma wszystkie pola, których wymaga PZPN: temat, cele w czterech obszarach i sprzęt, a przy każdym środku treningowym opis, punkty coachingowe i obciążenie (Jak czytać konspekt).
• “Opis środka” z wzoru PZPN to w konspekcie pierwszy akapit pod nagłówkiem ćwiczenia, a “punkty coachingowe” to Wskazówki.

Co robimy inaczej i jak o tym rozmawiać

Dlaczego Skrzaty uczą się techniki?

Program (pkt 12.2) mówi, że u Skrzata nie stosuje się klasycznej metodyki nauczania techniki, a podstawową formą nauczania jest zabawa. U nas jeden element gry uczymy przez 12 minut w krótkich ćwiczeniach z piłką (w parach i grupach, drille, wyścigi z piłką, zadania z rywalem), z 1-2 hasłami, bez wykładu i bez kolejki. Zabawa ma w jednostce osobny czas i też przemycamy w niej naukę. Czasu nauki nie zamieniamy w zabawę, bo Skrzaty chętnie zamieniają każde zadanie w zabawę, a wtedy nauka znika (z doświadczenia autora). Dobrze zbudowany nawyk zostaje z zawodnikiem na lata (więcej w Modelu treningowym, punkt 5).

Na wizycie: “Przez 12 minut uczymy jednego elementu gry w krótkich ćwiczeniach z piłką, bez wykładu i bez kolejek. Zabawa ma osobny czas, a naukę przemycamy także w niej.”

Dlaczego jednostka zaczyna się od gry 1x1, a nie od zabawy?

Program (pkt 12.5) proponuje na początek zabawę ożywiającą, a na koniec 25 minut gry. U nas jednostka zaczyna się od 12 minut gry 1x1, a gra na końcu trwa 15 minut. Zawodnik i tak gra w każdej jednostce dwie gry, razem 27 minut, ma najwięcej pojedynków i od pierwszej minuty jest z piłką. Wytyczne wymagają stałego schematu jednostki, a nie konkretnych minut. Na wizycie w części wstępnej Trener Monitorujący patrzy, czy trener wprowadza zawodników do dalszej części treningu we wszystkich obszarach (Załącznik nr 4, pkt 2.1.1). Gra 1x1 robi to naraz: technika (prowadzenie, drybling), taktyka (wolne miejsce, odbiór), motoryka (start, hamowanie, zmiana kierunku) i odwaga w pojedynku.

Na wizycie: “Gra 1x1 jest naszą zabawą ożywiającą: od pierwszej minuty każdy zawodnik ma piłkę i pojedynek.”

Dlaczego nie ma wprowadzenia przed treningiem?

Zawodnicy najpierw doświadczają: grają 1x1, potem od razu ćwiczą element dnia. O tym, co i po co ćwiczyli, rozmawiamy dopiero w przerwie po środku 2: zawodnicy odpowiadają na pytania, a trener krótko nazywa element i mówi, po co jest w meczu. Pytania o cel i o to, co zawodnik zauważył, zaleca też Program (pkt 5.2).

Na wizycie: “Najpierw doświadczenie, potem rozmowa. W przerwie zawodnicy sami mówią, co i po co ćwiczyli.”

Dlaczego gramy 5x5, skoro Unifikacja podaje dla Skrzata 3x3?

Nasi zawodnicy grają co tydzień turnieje 5x5 (bramkarz i ustawienie 1-2-1). Dlatego od października co trzecia lekcja kończy się grą 5x5, a pozostałe grą 3x3.

Na wizycie: “Nasze turnieje są 5x5, więc przygotowujemy zawodników do tego, w co naprawdę grają.”

Dlaczego Skrzaty uczą się bronienia?

Przykładowy plan PZPN dla Skrzata (pkt 12.3) pokazuje tylko atakowanie, ale Program opisuje obie fazy gry (pkt 9). U nas ostatni blok każdego miesiąca od września to bronienie: pozycja obronna, przesuwanie się na nogach, odbiór piłki stopą, gra ciałem i niebieganie do rywala na raz. Skrzaty chętnie wykopują piłkę, zamiast ją przejąć, a wykopana piłka niczego ich nie uczy.

Na wizycie: “Bronienia uczymy jako umiejętności z piłką, a nie jako taktyki.”

Dlaczego strzał nie jest tematem bloku?

Program (pkt 12.2) wymienia strzał wśród najważniejszych elementów dla Skrzata. U nas zawodnik strzela w każdej jednostce, w grze na końcu, a technika strzału ma osobne lekcje w Treningach dodatkowych co drugi miesiąc. Strzelać zawodnicy chcą i robią to sami, na podwórku i w domu, więc czas treningu dajemy temu, czego sami nie przećwiczą: prowadzeniu i kontroli piłki, zmianom kierunku, dryblingowi i słabszej nodze.

Na wizycie: “Strzał jest w każdej grze, a technikę strzału uczymy w osobnych lekcjach.”

Dlaczego przerwa i zakończenie nie mają numeru środka?

Program zaleca najwyżej pięć środków (pkt 11.2). Naszych środków jest pięć: gra 1x1, element i technika, zabawa, fundament i gra. Fundament odbywa się na tych samych stanowiskach co gra 1x1 i element (ćwiczenia 1 i 2), więc nie dokłada zmiany organizacji. Przerwa i zakończenie to picie i rozmowa, a nie ćwiczenia, dlatego nie mają numeru, rysunku ani obciążenia. Zakończenie to lista pytań, bo refleksja po treningu jest rozmową z zawodnikami.

Na wizycie: “Środków jest pięć. Przerwa i zakończenie to rozmowa z zawodnikami.”

Gdzie w konspekcie są zasady organizacji?

Na wizycie Trener Monitorujący patrzy m.in. na przygotowanie boiska, ustawienie trenera i miejsce na sprzęt i wodę (Załącznik nr 4, pkt 3). Konspekt tego nie powtarza, żeby był krótki: stałe zasady są w jednym miejscu, w Organizacji jednostki, a konspekt podaje tylko pola, wymiary i sprzęt.

Na wizycie: “Stałe zasady organizacji mamy w dokumencie szkółki, a konspekt opisuje tylko to, co szczególne.”

Dlaczego w konspekcie jest animacja zamiast rysunku?

Wzór konspektu w Programie ma kolumnę Grafika, a Trener Monitorujący ocenia wartość merytoryczną opisów i grafik w konspekcie załączonym do systemu zarządzania szkółką (Załącznik nr 4, pkt 1.1.1 i 1.1.5). Nasz konspekt jest stroną na tablecie i nie ma wersji do druku, a w miejscu grafiki ma animację: gra w pętli i pokazuje ustawienie, ruch zawodników i piłki oraz kolejność działań. Rysunek trzeba odczytać i zrozumieć, a ruch widać od razu, dlatego trener szybciej wie, co ma poprowadzić. Opis, wskazówki i obciążenie każdego środka są takie jak we wzorze. Animacje dodajemy konspekt po konspekcie; tam, gdzie jeszcze ich nie ma, jest rysunek.

Na wizycie: “Konspekt pokazuję na tablecie. Zamiast rysunku jest animacja: widać ustawienie, ruch i kolejność działań.”

Jak przebiega wizyta i jak się do niej przygotować: Refleksja i wizyta.