Prowadzenie grupy

Grupa kilkunastu zawodników w wieku 5-9 lat to żywy organizm. Dobrze prowadzona jest energiczna i radosna, źle prowadzona jest chaotyczna i męcząca dla wszystkich. Klucz to struktura, dzięki której nie musisz o wszystko walczyć.

Rytuały

Rytuał to powtarzalna czynność, która mówi zawodnikowi, co się za chwilę stanie:

ten sam sposób rozpoczęcia (powitanie, ustawienie, pierwsza gra),
ten sam sygnał zbiórki (gwizdek, komenda, wyraźne miejsce),
ta sama kolejność środków (u nas stała budowa jednostki),
to samo zakończenie (kosz na piłki, półkole, pytania).

Przewidywalność zmniejsza lęk i liczbę pytań “co teraz?”. Dla trenera oznacza mniej mówienia.

Zasady

Zasad ma być mało (3-4), sformułowane pozytywnie i egzekwowane każdego dnia. Przykłady z doświadczenia autora:

Szacunek do kolegi i trenera (nie wyśmiewamy, pomagamy).
Gdy słyszę sygnał, przerywam grę i słucham.
Sprzęt i bidon mają swoje miejsce (zasada “wbitej flagi”).
Po treningu pomagam zebrać sprzęt.

Zasady dotyczą organizacji i szacunku, nie wyniku sportowego. Sportowo tylko sugerujemy.

Sygnały uwagi

Ustal jeden krótki sygnał (gwizdek, klaśnięcie, “raz, dwa, trzy” i odpowiedź) i używaj go konsekwentnie. Zasada: po sygnale zawodnicy wiedzą, co mają zrobić (zatrzymać piłkę, usiąść, słuchać). Krzyk działa krótko i szkodzi głosowi.

Zawodnik potrzebujący więcej uwagi

Trener jest liderem grupy, nie opiekunem jednego zawodnika. Kilka minut na uspokajanie jednego zawodnika to kilka minut, w których cała grupa traci rytm i zaczyna generować własne konflikty (z doświadczenia autora).
Krótka reakcja (jedno zdanie, kontakt wzrokowy, zaproszenie do gry), potem powrót do grupy.
Jeśli sytuacja się powtarza, porozmawiaj z rodzicem i zaproś go do stania blisko strefy treningowej, żeby mógł wesprzeć zawodnika w trudnych momentach.
Zawodnik nigdy nie jest karany odsunięciem od grupy jako “kara”. Przerwa jest chwilą na uspokojenie, a nie sankcją.

Hałas i przestoje

Przestoje (czekanie na ustawienie sprzętu, kolejki) tworzą chaos. Przygotuj pola przed treningiem.
Jeśli grupa jest głośna, ściszaj sobą: zmniejsz głos, poproś o ciszę szeptem, poczekaj. Nie ścigaj się z hałasem.
Zmęczenie i głód to częste przyczyny “niegrzeczności”. Sprawdź, czy zawodnicy piją i czy nie mają za długiego pola bez przerwy.

Co to znaczy dla trenera

Zbuduj rytuał powitania, zbiórki i pożegnania i trzymaj go przez cały rok.
Ustal trzy-cztery zasady i powiedz je zawodnikom w pierwszym tygodniu.
Wprowadź jeden sygnał uwagi i ćwicz go na początku sezonu jako zabawę.
Zaplanuj rolę asystenta (zmiany par, czas tur, obserwacja).

Podstawa

Doświadczenie autora (Praca ze Skrzatami i Żakami, materiały iFootball).
Program Szkolenia PZPN U6-U13, rozdz. 7 (coaching), rozdz. 11.2 (minimalizowanie martwego czasu).
Załącznik nr 4 do Regulaminu (obszar organizacyjny, pkt 3.5-3.7).

Rozwiń temat

Czytaj: D. Lemov, Teach Like a Champion (2010), rytuały i sygnały uwagi w pracy nauczyciela (przenoszalne do trenera z rozsądkiem).
Czytaj: Cassidy, Jones, Potrac, Understanding Sports Coaching (rozdziały o środowisku uczenia się i zarządzaniu grupą).
Szukaj haseł: “classroom management routines youth sport”, “positive discipline coaching”, “attention signals children”.
Powiązane: Rola i styl trenera, Współpraca z rodzicami.
(Zanim zacytujesz badanie publicznie, sprawdź dane w oryginale. Pełne dane źródeł: Źródła.)